Bebek & Çocuk Sağlığı

Bebek ve Çocuklarda kalp hastalığı teşhis ve tedavisi

Çocuklarda kalp hastalığı: Bebek ya da çocuğun kalbinde duyulan üfürümün masum üfürüm mü yoksa kalp hastalığıyla ilgili mi olduğu genellikle steteskop dinlemesi ile anlaşılmaz. Bunu anlamının en iyi yolu Ekokardiyografi ile incelemedir. EKO ve EKG çekilmesinin yanı sıra başka tetkikler ve tahliller de yapılır. EKO kalbin ultrasonunu çekmektir. EKG ise çocuğun çeşitli yerlerine küçük elektrotlar yapıştırılarak kalbin elektriksel aktivitesini ölçer. Kalbin ritmini kaydeden ve kalp hastalığıyla ilgili ipuçu veren EKG de zararsızdır. Çocuklarda kalp hastalığı teşhisinde ayrıca göğüs röntgeni, egzersiz testi gibi yöntemler de kullanılır. Doğuştan kalp hastası olan çocukların büyümesini, gelişmesini engellemeyecek durumda olan, kendiliğinden kapanma ihtimali bulunan küçük kalp delikleri ile yine ileri safhada olmayan, ilerleme ihtimali bulunmayan damar darlıkları veya kalp kapakçıkları ile alakalı çeşitli sorunlar haricindeki ciddi doğumsal kalp hastalıklarının büyük bölümü ameliyat gerektiriyor. Kalp hastası çocukların ameliyatını çocuk kardiyologları, çocuk kalp cerrahları ile birlikte yapıyor. Kalp ameliyatları yüzde 1-10 arası riskle, genellikle başarıyla sonuçlanıyor. Ameliyatın ardından çocuklar hızla gelişmeye ve normal yaşama dönmeye başlıyor. Kalp ile ilgili bazı sorunlar ise ameliyata gerek kalmadan anjiyo laboratuarlarında giderilebiliyor. Kalp kapak veya damar darlıkları bunların başında geliyor. Yine kimi damar açıklıklarıyla kalp içi delikleri de ameliyatsız kapatılabiliyor. Girişimsel kardiyoloji adı verilen bu yöntemler hastaya çeşitli avantajlar sağlıyor.

Bebeklerde kalp hastalığı: Kalp hastalıklarına sadece yetişkin insanlarda rastlanmaz. Çocuklarda da henüz bebeklik döneminden itibaren kalp hastalığı oluşabilir. Çocukluk dönemindeki kalp hastalıklarının büyük bölümü doğuştandır. Doğuştan kalp hastalığı, bebek henüz anne karnında iken hamileliğin ilk 3 ayında kalbin gelişmeye başlamasıyla birlikte ortaya çıkar. Bu ayda meydana gelebilecek bir sorun veya sorunlar, bebeğin kalbinin gelişimine engel olabilir. Örneğin kalbin odacıkları arasında delik oluşumuna, kalp damarı ya da kalp kapaklarında darlığa veya kalp yetmezliğine yol açabilir. Tıp dilinde konjenital adı verilen doğuştan kalp hastalığı genellikle doğum gerçekleştikten itibaren ilk sene içinde belirtileri göstermeye başlar. Kimi zaman da belirtilerin ortaya çıkması daha uzun yıllar alabilir. Bebeklerde, çocuklarda kalp hastalığına neden olan şeyler çeşitlidir. Bebeklerde kalp hastalığına genetik bozukluk yol açabilir, hamilelik sırasında kalbin gelişimine engel olacak bir sorun yaşanmış olabilir, anne adayının diyabet hastası ya da romatizma hastası olması yol açabilir, gebelik esnasında annenin enfeksiyon geçirmesi neden olabilir, hamilelik sırasında anne adayının ilaç kullanması yol açabilir. Ayrıca anne adayının yaşının fazla olması da bebekte kalp hastalığına neden olabilir. Bugün dünyaya gelen her 100 bebekten 1’inin doğuştan kalp hastası olma ihtimali vardır. Bu ihtimal, ailede hastalığı yaşayan birilerinin olması, akraba evliliği gibi faktörlere göre artar. Fakat yetişkin aile bireylerindeki koroner kalp hastalığı, bebeklerdeki kalp hastalığı bakımından risk değildir. Kalp hastası olan çocuklar genellikle bebeklik döneminde, bu hastalıkla ilgili belirtileri verirler. Bebek sık sık ve güçlükle nefes alıyorsa, meme emerken zorlanıyor ve yoruluyor ise, kilo almıyor ise, ağzının kenarlarında, dilinde ve tırnaklarının dibinde morarma oluşuyorsa, sık sık akciğer enfeksiyonu geçiriyorsa, kalp hastası olma ihtimalinin yüksek olduğu unutulmamalıdır. Buna karşın bütün bu belirtilerin tamamı bir anda olmayabilir. Bütün bu belirtilerin olmaması, bebeğin kalp hastası olmadığı anlamına gelmez. Zira bazen çocukta kalp hastalığı olduğu yönünde hiçbir belirti olmayabilir.

İlgili Yazı  Orta kulak iltihabı

Masum üfürüm nedir? Bebek veya çocuğun doktor muayenesi sırasında hekimin steteskop ile kalpten üfürüm duyması ile kalp hastalığı anlaşılabilir. Çocuk doktoru tarafından üfürüm duyulması halinde kalp hastalığı ihtimali araştırılmaya başlanır. Eğer kalp hastası olan hasta daha büyük çocuk ise, çocuk çabuk yorulur, göğsünde çarpıntı ve ağrı olur ya da bayılması söz konusu olabilir. Peki üfürüm nedir? Genellikle rutin muayeneler veya bir hastalık nedeniyle doktora götürülen bebek veya çocuğun, steteskop ile kalbini dinleyen hekim, kapakların kapanma seslerini net bir şekilde duyarken, bunların haricinde üfleme biçiminde değişik bir ses de duyar. Eğer duyulan bu farklı ses, çok şiddetliyle bebekte ya da çocukta kalp hastalığı ihtimali yüksek olabilir. Ama çocukların kalbinde duyulan tüm üfürümler daima kalp hastalığı ile ilgili olmaz. Üfürümlerin önemli kısmı genellikle masum üfürüm denilen ve sağlıklı çocuklarda da görülen zararsız seslerdir. Bebeğin veya çocuğun kalbinde herhangi bir sorun olmadan duyulan masum üfüm, fonksiyonel üfürüm ya da fizyolojik üfürüm şeklinde de biliniyor. Halk arasında üfürük olarak bilinen masum üfürüm, ilerleyen yaşlara kadar, bazen de çocuk erişkin yaşa geldiğinde dahi duyulabilir. Masum üfürüm bir hastalık olmadığı için tedaviye, takibe de gerek yoktur. Masum üfürüm her 100 sağlıklı çocuktan otuz veya kırkında görülebilir. Genelde iki ila yedi yaş arasındaki çocuklarda sıkça duyulan masum üfürüm, çocukta ateş, heyecanlanma ve kansızlık olması halinde şiddetini arttırabilir.

 

Bir önceki yazımız olan Bebeklerde gaz sancısı nasıl geçer başlıklı makalemizde anne sütü bebekte gaz sancısı yapar mı ve gaz sancısı kaç aylıkken geçer hakkında bilgiler verilmektedir.